خواص فیزیکی، مکانیکی و شیمیایی آجر

آجر از دیرباز به دلیل انعطاف پذیری، استحکام و طول عمر بالا یکی از پرکاربردترین مصالح بوده است. آشنایی با خواص آجر این امکان را فراهم می‌آورد، تا از آجر مناسب در جای مناسب استفاده شود.

امروزه آجرها در انواع مختلفی در بازار وجود دارند، که هر کدام بسته به خواصی که دارند، در ساخت و ساز مورد استفاده قرار می‌گیرند. شناخت خواص آجر این امکان را به شما می‌دهد، مناسب‌ترین آجر را برای ساخت و ساز خود انتخاب کنید. بنابراین با ما همراه باشید، تا در این مقاله با مهم‌ترین خواص فیزیکی و شیمیایی آجر آشنا شویم.

انواع خواص آجر

مواد اولیه‌ای که در ساخت آجر به کار رفته است و نحوه‌ای که آجر را فراوری می‌کنند، دو عنصر اصلی تعیین خواص آجر هستند. خواص آجر به طور کلی به سه دسته خواص فیزیکی، مکانیکی و شیمیایی آجر دسته بندی می‌شود.

مقاله پیشنهادی : با انواع آجر آشنا شوید

خواص فیزیکی آجر

بی شک در هنگام انتخاب و خرید آجر خواص فیزیکی و مکانیکی آجر به دلایلی همچون تاثیر در مقاومت سازه، نما و… یکی از مهم‌ترین المان‌های انتخابی آجر در ساخت و ساز است. خواص فیزیکی آجر عبارت است از: نفوذ پذیری در برابر آب، رنگ، شکل، اندازه و تراکم.

شکل

به طور کلی استانداردی که برای شکل آجر تعریف شده است؛ شکل مستطیل است. در واقع آجرها باید سطح صاف و یکدست با لبه‌های تیز داشته باشند. با این حال اجباری در شکل مستطی نیست و بسته به مکانی که آجر در آن قرار است، مورد استفاده قرار گیرد، می توان آجرهایی در اشکال مختلف تولید کرد.

رنگ آجر

زمانی که آجر علاوه بر هدف ساخت و سازی به عنوان نما نیز استفاده می‌شود؛ فاکتور رنگ یکی از مهم‌ترین عناصر مورد بررسی است. آجرها بسته به نوع خود در رنگ‌های مختلفی همچون قرمز، زرد، قهوه‌ای، نارنجی، سفید و… در بازار موجود هستند. اگر آجر مورد نظر را برای مصارفی همچون دکوراسیون می‌خواهید می‌توانید به تولید کننده‌ای که از آن خرید می‌کنید سفارش دهید تا رنگ آجر را متناسب با خواسته‌های‌تان تولید کند.

اندازه

یکی از مهم‌ترین خواصی که در هنگام خرید آجر باید به آن توجه داشته باشید؛ اندازه آن است. اندازه یکی از خواصی است، که تاثیر مستقیمی بر مهندسی سازه و استحکام آن دارد؛ بنابراین اندازه آجر باید متناسب با سازه انتخاب شود. البته اندازه استاندارد دقیقی برای آجر تعریف نشده است، با این حال کشورهای مختلف اندازه‌های مختلفی برای تولید آجر مشخص کرده‌اند.
به طورکلی این که از چه اندازه آجری برای ساخت و ساز استفاده شود بسته به نوع سازه، نظر کارشناس ساخت و ساز و تولید کننده آجر دارد.

خاصیت نفوذ پذیری آجر

بسته به نوع آجرهای مختلف خاصیت نفوذ پذیری آنها در برابر رطوبت متفاوت است. به طور کلی توصیه می‌شود از آجری در ساخت و ساز استفاده شود، که حداکثر 20% خاصیت نفوذ پذیری داشته باشد. بیشتر از این میزان، آجر گزینه مناسبی نیست و در مناطق مرطوب اصلا انتخاب خوبی برای ساخت و ساز نیست.

خواص مکانیکی آجر

مقاومت فشاری آجر و استحکام خمشی آجر در دسته‌ی خواص مکانیکی آجر قرار می‌گیرند.

مقاومت فشاری

مقاومت فشاری به این اشاره دارد، که یک ماده یا عنصر ساختاری خاص در برابر فشارهایی که اندازه آن عنصر را کاهش می‌دهد تا چه حد مقاومت می‌کند. برای تست مقاومت فشاری به آجر به صورت مداوم نیرو وارد می کنند تا جایی که آجر دچار شکستگی شود.
در مورد آجر تحمل فشار 35 کیلوگرم بر 1 سانتی متر مربع آنرا در دسته آجرهای معمولی، تحمل کمتر از 70 کیلوگرم در دسته آجرهای درجه یک و تحمل 140 کیلو گرم بر سانتی متر مربع نیز در دسته آجرهای درجه دو قرار می‌دهد. (اسناد مقاومت فشاری آجر پازلی را در وبلاگ آجر پازلی دات کام مطالعه نمایید.)

استحکام خمشی

آجرها اغلب در جاهایی مورد استفاده قرار می‌گیرند که ممکن است تحت فشار بارهای عرضی قرار بگیرند. بنابراین مهم است که از استحکام خمشی مناسبی برخوردار باشد. قابل توجه است که مقاومت خمشی یک آجر نباید کمتر از 10 کیلوگرم بر سانتی متر مربع باشد.

خواص شیمیایی آجر

خواص آجر همانطور که اشاره شد، متاثر از مواد اولیه‌ای است که در تولید آن استفاده شده است. بسته به مواد اولیه‌ آجرهای رسی، ماسه آهکی، سیلیسی، قلیایی و… ساخته می‌شود؛ که هر کدام در جای خاصی مورد استفاده قرار می گیرند.